Uyuduğunuzda vücudunuz dinleniyor olabilir ama bazı kişilerde çene kasları gece boyunca çalışmaya devam eder.
Sabah uyandığınızda çenenizde yorgunluk, dişlerinizde hassasiyet veya başınızın yan taraflarında ağrı hissediyorsanız bunun nedenlerinden biri gece diş sıkma veya diş gıcırdatma olabilir.
Bu durum tıbbi olarak bruksizm olarak adlandırılır. Bruksizm hem gündüz hem de uyku sırasında görülebilir. Uyku sırasında ortaya çıkan şekli kişinin çoğu zaman farkında olmadığı bir durumdur.
Evet.
Bazı kişiler uyku sırasında çenelerini güçlü şekilde birbirine bastırabilir veya alt ve üst dişlerini birbirine sürtebilir.
Sorun şu ki kişi uyuduğu için bunu fark etmeyebilir.
İlk fark eden kişi bazen eşiniz veya aynı odada uyuyan biri olabilir. Çünkü diş gıcırdatma sesi bazı kişilerde oldukça belirgin olabilir. Diğer kişilerde ise hiç ses olmadan yalnızca diş sıkma görülebilir.
Gece boyunca çene kaslarının yoğun çalışması, sabah saatlerinde kaslarda yorgunluk ve gerginliğe neden olabilir.
Bruksizm görülen kişilerde;
gibi belirtiler görülebilir.
Özellikle sabah kalktığınızda çenenizin günün diğer saatlerine göre daha gergin olduğunu fark ediyorsanız diş sıkma ihtimali değerlendirilebilir.
Hafif bruksizm her kişide ciddi bir probleme neden olmayabilir. Ancak kuvvetli ve uzun süre devam eden diş sıkma veya gıcırdatma dişler üzerinde aşırı yük oluşturabilir.
Zaman içerisinde;
dişlerin aşınması, düzleşmesi, çatlaması, kırılması veya mevcut dolgu ve kaplamaların zarar görmesi mümkün olabilir.
Diş minesinin aşınması sonucunda dişin daha hassas iç tabakaları açığa çıkabilir ve sıcak-soğuk hassasiyeti meydana gelebilir.
Dişleriniz Neden Sabah Hassas Olabilir?
Dişleri gece boyunca kuvvetli şekilde sıkmak dişlerin çevresindeki dokulara ve çene kaslarına yük bindirebilir.
Ayrıca uzun süreli gıcırdatmaya bağlı aşınma oluşmuşsa dişlerde;
gibi şikâyetler ortaya çıkabilir.
Ancak diş hassasiyetinin yalnızca bruksizmden kaynaklanmadığını unutmamak gerekir. Çürük, diş eti çekilmesi, çatlak diş veya farklı problemler de benzer şikâyetlere neden olabilir.
Stres ve kaygı bruksizmle ilişkili faktörler arasında yer alır. Ancak “diş sıkan herkes streslidir” demek doğru değildir.
Uyku bruksizminin nedenleri tam olarak tek bir faktörle açıklanamamaktadır. Günümüzde uyku sırasında meydana gelen kısa uyanıklık reaksiyonları ve merkezi sinir sistemiyle ilişkili mekanizmaların rol oynadığı düşünülmektedir.
Bruksizm riskini veya şiddetini etkileyebilecek faktörler arasında stres, bazı ilaçlar, sigara, kafein ve alkol tüketimi ile bazı uyku bozuklukları bulunabilir.
Bazı kişilerde uyku bruksizmi, horlama veya uyku apnesi gibi uyku ile ilişkili solunum problemleriyle birlikte görülebilir.
Bu durum her diş sıkan kişinin uyku apnesi olduğu anlamına gelmez.
Ancak şiddetli horlama, uykuda nefesin durması, boğulur gibi uyanma veya gündüz aşırı uyku hali gibi belirtiler de bulunuyorsa yalnızca dişlerin değil uyku kalitesinin de değerlendirilmesi gerekebilir.
Kişi çoğu zaman uyurken dişlerini sıktığını doğrudan fark etmez.
Bunun yerine bazı ipuçları ortaya çıkabilir:
Diş hekimi muayenesinde dişlerdeki aşınma, kırıklar ve çene kaslarındaki hassasiyet gibi bulgular değerlendirilebilir.
Gece plağı veya diğer adıyla oklüzal splint, bazı hastalarda dişleri gece boyunca birbirlerinin oluşturduğu aşırı kuvvetten korumak amacıyla kullanılabilir.
Burada önemli bir ayrım vardır:
Gece plağının amacı her zaman diş sıkmayı tamamen durdurmak değildir. Daha çok dişlerin aşınmasını ve hasar görmesini azaltmaya yardımcı olabilir.
Bu nedenle internetten standart bir plak satın almak yerine diş hekimi muayenesi sonrasında kişiye uygun tedavinin belirlenmesi daha doğrudur.
Bruksizm tedavisinde kişinin belirtilerine ve altta yatan nedenlere göre farklı yaklaşımlar kullanılabilir.
Bazı ağır bruksizm vakalarında çiğneme kaslarının aktivitesini azaltmak amacıyla botulinum toksin uygulamaları değerlendirilebilir.
Ancak bu işlem her diş sıkan kişiye uygulanması gereken standart bir tedavi değildir.
Öncelikle dişler, çene eklemi, çene kasları ve hastanın uyku alışkanlıkları değerlendirilmelidir. Mayo Clinic de bazı ciddi bruksizm vakalarında botulinum toksin uygulamalarının kullanılabildiğini belirtiyor.
Tedavinin türü kişiden kişiye değişmekle birlikte bazı günlük alışkanlıkların düzenlenmesi faydalı olabilir.
Özellikle akşam saatlerinde aşırı kafein ve alkol tüketiminin azaltılması, sigara kullanımından kaçınılması, düzenli uyku alışkanlıklarının oluşturulması ve stresin yönetilmesi bazı kişilerde fayda sağlayabilir.
Ancak dişlerde belirgin aşınma veya ağrı başladıysa yalnızca evde alınacak önlemlere güvenmek yerine diş hekimi değerlendirmesi gerekir.
Her bruksizm vakası aynı derecede ciddi değildir.
Ancak yoğun şekilde devam eden diş sıkma ve gıcırdatma;
diş aşınması, diş kırıkları, dolgu veya kaplamalarda hasar, çene ve yüz ağrısı, baş ağrısı ve çene eklemi problemleriyle ilişkili olabilir.
Bu nedenle özellikle dişlerinizin görünümünde değişiklik fark ediyorsanız veya sabah ağrıları düzenli hale geldiyse muayene olmanız faydalı olabilir.
Sabahları çene ağrısı, diş hassasiyeti veya baş ağrısıyla uyanıyorsanız problemin kaynağının belirlenmesi önemlidir.
GM Dent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği'nde dişlerdeki aşınmalar, mevcut dolgular ve kaplamalar, çene kasları ve çene eklemi değerlendirilerek diş sıkma açısından muayene yapılabilir.
Arnavutköy'de diş sıkma, gece diş gıcırdatma, çene ağrısı veya diş hassasiyeti şikâyetiniz varsa kliniğimizle iletişime geçebilirsiniz.
GM Dent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği — Arnavutköy / İstanbul
Telefon: 0212 823 24 23
WhatsApp: 0530 853 24 22